Bác sĩ chuyên khoa thận Hong Ying-xiang đã chia sẻ trên trang Facebook của mình về trường hợp một nữ nhân viên văn phòng mới 26 tuổi ở Đài Loan, Trung Quốc bị suy thận nặng.
Theo đó, do công việc bán hàng đòi hỏi phải dậy sớm và làm việc muộn, cô có thói quen uống 2 cốc trà sữa trân châu mỗi ngày để giảm căng thẳng. Tuy nhiên, khoảng 6 tháng gần đây, cô bắt đầu xuất hiện tình trạng phù mặt.
Một đêm làm việc muộn ở văn phòng, cô đột nhiên khó thở, cảm thấy như “phổi bị ngập nước, không thể hít đủ không khí”. Đồng nghiệp đã vội vàng đưa cô đến phòng cấp cứu.
Các triệu chứng của bệnh thận thường diễn ra âm thầm (Ảnh minh họa: Shutterstock).
Theo The Standard, BS Hong, người điều trị cho bệnh nhân, đã thông báo với gia đình rằng: “Chức năng thận của bệnh nhân đã suy hoàn toàn. Độc tố urê vượt quá mức cho phép, gây phù phổi. Bệnh nhân cần được đặt nội khí quản và chạy thận nhân tạo ngay lập tức, nếu không tính mạng sẽ gặp nguy hiểm”.
Nghe tin dữ, hai mẹ con ôm nhau khóc nức nở ở hành lang phòng cấp cứu. Người mẹ vừa khóc vừa vỗ lưng con gái, nói: “Con mới 26 tuổi, con sẽ làm gì cho quãng đời còn lại?”.
Theo BS Hong, nữ bệnh nhân đã có dấu hiệu protein niệu, tình trạng có đạm (protein) vượt mức bình thường trong nước tiểu do thận bị tổn thương, nhiều năm trước.
Điều này cho thấy có thể cô đã mắc bệnh viêm cầu thận mạn tính nhưng chưa từng đi khám và điều trị. Kết hợp với nhiều năm thức khuya và sở thích uống trà sữa, điều này đã dẫn đến hậu quả không thể đảo ngược, bệnh nhân có thể phải chạy thận nhân tạo suốt đời.
5 nguyên nhân hàng đầu khiến người trẻ phải chạy thận
Về các nguyên nhân gây chạy thận ở người trẻ, BS Hong đã tổng hợp dữ liệu từ hàng chục bài báo y khoa uy tín trên PubMed, nêu rõ 5 nguyên nhân chính dẫn đến việc phải chạy thận ở những người dưới 40 tuổi.
– Bệnh thận bẩm sinh hoặc di truyền
Đây là nguyên nhân hàng đầu trên toàn cầu đối với những người dưới 40 tuổi (30-50% ở châu Âu/Mỹ/Nhật Bản). Trong đó bao gồm bệnh thận đa nang, hội chứng Alport và loạn sản thận bẩm sinh. Chẩn đoán sớm và quản lý chính xác có thể trì hoãn việc chạy thận 10-20 năm hoặc thậm chí ngăn ngừa nó suốt đời.
– Viêm cầu thận
Bệnh thận IgA là bệnh lý viêm cầu thận mạn tính. Bệnh xảy ra khi kháng thể miễn dịch Immunoglobulin A (IgA) bị lỗi và tích tụ trong thận, gây viêm và dần làm tổn thương các đơn vị lọc máu (cầu thận), từ đó có thể dẫn đến suy thận. Một dấu hiệu điển hình là nước tiểu có màu đỏ hoặc nâu như màu cola sau đợt nhiễm khuẩn, đặc biệt sau viêm họng hoặc cảm cúm.
– Bệnh thận do đái tháo đường khởi phát sớm
Ở các khu vực như Bắc Mỹ, Nam Á và Mỹ Latinh, đây là nguyên nhân hàng đầu thứ 2 hoặc thứ 3. Lượng đường trong máu cao mãn tính khiến màng đáy cầu thận dày lên, dẫn đến protein niệu nặng và cuối cùng là suy chức năng lọc của thận.
– Xơ cứng thận do tăng huyết áp
Những trường hợp tăng huyết áp khởi phát sớm (trước 40 tuổi) không được kiểm soát tốt có nguy cơ mắc bệnh thận giai đoạn cuối cao gấp 3,5 lần. Tăng huyết áp thường không có triệu chứng ở người trẻ do độ đàn hồi mạch máu tốt, nhưng âm thầm làm tổn thương các vi mạch thận cho đến khi quá muộn. Thường liên quan đến béo phì và ngưng thở khi ngủ.
– Bệnh thận mạn tính không rõ nguyên nhân
Tình trạng này liên quan đến việc thường xuyên làm việc trong môi trường nóng bức, mất nước kéo dài và tiếp xúc với kim loại nặng.
Làm việc lâu dài trong môi trường nhiệt độ cao mà không bù đủ nước sẽ làm thận nhanh chóng bị lão hóa. Kết hợp với việc lạm dụng một số loại thuốc (thuốc thảo dược, thuốc chống viêm không steroid), nó có thể gây ra viêm thận kẽ (tình trạng viêm và tổn thương các mô kẽ xung quanh ống thận).
5 thói quen làm tăng nguy cơ chạy thận ở người trẻ
BS Hong lưu ý rằng trong khi những điều trên là nguyên nhân chính, chế độ ăn uống và lối sống hiện đại ngày càng đẩy thận đến tình trạng tổn thương.
Đây là 5 thói quen có hại chính:
– Uống đồ uống có đường thay vì nước
Đây là thủ phạm gây hại thận hàng đầu ở mọi lứa tuổi. Bên cạnh béo phì và tiểu đường, quá trình chuyển hóa fructose tạo ra axit uric, có thể gây viêm kẽ mãn tính trong các ống thận.
– Thói quen ăn uống nhiều thực phẩm mặn, chế biến sẵn
Lượng natri dư thừa dẫn đến tăng huyết áp và các cơn gút, làm tăng tốc độ suy thận. Thực phẩm chế biến sẵn có hàm lượng phốt pho và natri cao, trực tiếp gây viêm thận và xơ cứng mạch máu.
– Lạm dụng thuốc giảm đau và thuốc không kê đơn
Sử dụng thuốc chống viêm không steroid lâu dài ức chế sự tiết prostaglandin, gây ra sự sụt giảm mạnh lưu lượng máu đến thận.
– Chế độ ăn giàu protein
Việc tiêu thụ quá nhiều protein (trên 2g/kg/ngày) tạo ra áp lực lọc quá mức lên cầu thận. Nếu ai đó mắc bệnh viêm thận IgA tiềm ẩn, chế độ ăn này có thể đẩy nhanh quá trình suy thận.
– Thiếu ngủ mãn tính và thức khuya
Ngủ ít hơn 5 giờ mỗi đêm làm tăng tốc độ suy giảm chức năng thận. Giấc ngủ ban đêm rất quan trọng cho việc điều hòa huyết áp và loại bỏ chất thải. Thiếu ngủ gây hại cho quá trình trao đổi chất và hệ miễn dịch, làm tăng khả năng dễ bị nhiễm trùng và viêm.
