Tuy nhiên, nghiên cứu chỉ cho thấy mối liên hệ thống kê và không chứng minh được quan hệ nhân quả.
Tiêu thụ nhiều cà phê hơn, nguy cơ ung thư tuyến tiền liệt thấp hơn
Nghiên cứu là một tổng quan hệ thống và phân tích tổng hợp dữ liệu từ 16 nghiên cứu đoàn hệ với hơn 1,08 triệu người tham gia, trong đó có 57.732 trường hợp ung thư tuyến tiền liệt.
Nhóm nam giới uống nhiều cà phê nhất có nguy cơ ung thư tuyến tiền liệt thấp hơn khoảng 9% so với nhóm uống ít nhất (Ảnh: Bảo Trung).
Các nhà nghiên cứu đánh giá mối liên hệ giữa lượng cà phê tiêu thụ và nguy cơ mắc ung thư tuyến tiền liệt, bao gồm ung thư khu trú, ung thư giai đoạn tiến triển và tử vong do bệnh.
Kết quả cho thấy tiêu thụ cà phê nhiều hơn có liên quan đến nguy cơ ung thư tuyến tiền liệt thấp hơn. So với nhóm tiêu thụ ít cà phê nhất, nhóm tiêu thụ nhiều nhất ghi nhận nguy cơ mắc bệnh thấp hơn khoảng 9%.
Đối với tử vong do ung thư tuyến tiền liệt, nhóm tiêu thụ nhiều cà phê nhất có nguy cơ thấp hơn khoảng 16% so với nhóm tiêu thụ ít nhất.
Các nhà nghiên cứu cũng ước tính mỗi tách cà phê bổ sung mỗi ngày có liên quan đến mức giảm tương đối khoảng 1,2% nguy cơ mắc bệnh.
Tuy nhiên, các tác giả nhấn mạnh rằng kết quả trên chỉ phản ánh mối liên hệ thống kê. Nghiên cứu không chứng minh việc uống cà phê có thể phòng ngừa ung thư tuyến tiền liệt, bởi nguy cơ mắc bệnh còn chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố như tuổi tác, di truyền, cân nặng, lối sống và chế độ ăn uống.
Theo bác sĩ Liu Bo-Ren, chuyên gia y học chức năng và dinh dưỡng, cà phê chứa nhiều hoạt chất sinh học có thể tác động đến quá trình chuyển hóa, phản ứng viêm và tình trạng căng thẳng oxy hóa trong cơ thể. Đây là những cơ chế sinh học được giả định có thể ảnh hưởng đến quá trình hình thành và tiến triển của một số loại ung thư. Tuy nhiên, các bằng chứng hiện nay chưa đủ để khẳng định tác dụng bảo vệ trực tiếp của cà phê đối với ung thư tuyến tiền liệt.
Các chuyên gia cũng lưu ý cà phê nên được sử dụng ở mức hợp lý. Nam giới có thể uống khoảng 1-3 tách cà phê đen không đường mỗi ngày tùy thể trạng. Cà phê pha bằng giấy lọc có thể giúp giảm hàm lượng cafestol – hợp chất được cho là có khả năng làm tăng cholesterol máu nếu tiêu thụ với lượng lớn.
Những người mắc bệnh tim mạch, rối loạn nhịp tim, mất ngủ, trào ngược dạ dày thực quản hoặc tăng huyết áp chưa kiểm soát nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi duy trì thói quen uống cà phê hằng ngày.
Nam giới trên 50 tuổi thuộc nhóm nguy cơ cao
Ung thư tuyến tiền liệt là một trong những loại ung thư thường gặp ở nam giới. Theo báo cáo của Ủy ban Ung thư Tuyến tiền liệt công bố trên The Lancet năm 2024, số ca tử vong do căn bệnh này trên toàn cầu có thể tăng từ khoảng 375.000 ca năm 2020 lên gần 700.000 ca vào năm 2040.
Bệnh thường tiến triển chậm và có thể không gây triệu chứng rõ ràng trong giai đoạn đầu. Nhiều trường hợp chỉ được phát hiện khi khám sức khỏe định kỳ hoặc khi người bệnh xuất hiện các rối loạn đường tiết niệu.
Nam giới nên đi khám nếu có các dấu hiệu như tiểu nhiều lần, đặc biệt về đêm; khó tiểu; dòng tiểu yếu; đau hoặc rát khi đi tiểu; có máu trong nước tiểu hoặc tinh dịch. Ở giai đoạn tiến triển, bệnh có thể gây đau vùng chậu, đau lưng, đau cột sống hoặc phù chân.
Ung thư tuyến tiền liệt thường tiến triển âm thầm, nhiều trường hợp chỉ được phát hiện khi khám sức khỏe định kỳ (Ảnh minh họa).
Tuy nhiên, các triệu chứng trên không đặc hiệu cho ung thư tuyến tiền liệt. Chúng cũng có thể xuất hiện ở người mắc tăng sản lành tính tuyến tiền liệt – bệnh lý phổ biến ở nam giới lớn tuổi. Vì vậy, người bệnh không nên tự chẩn đoán mà cần được bác sĩ thăm khám và đánh giá.
Các yếu tố nguy cơ đã được ghi nhận gồm tuổi cao, đặc biệt trên 50 tuổi; tiền sử gia đình mắc bệnh; béo phì; hút thuốc lá; tiền sử bệnh lý tuyến tiền liệt và một số đột biến gene di truyền như BRCA.
Để giảm nguy cơ mắc bệnh, các chuyên gia khuyến cáo nam giới duy trì cân nặng hợp lý, vận động thường xuyên, không hút thuốc lá và xây dựng chế độ ăn cân đối. Khẩu phần ăn nên ưu tiên rau xanh, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt, các loại đậu và thực phẩm giàu chất xơ; đồng thời hạn chế thịt đỏ, thực phẩm chế biến sẵn và các thực phẩm có mật độ năng lượng cao.
Dù nghiên cứu ghi nhận mối liên hệ giữa tiêu thụ cà phê và nguy cơ ung thư tuyến tiền liệt thấp hơn, bằng chứng hiện nay chưa đủ để xem cà phê là biện pháp phòng bệnh.
Việc duy trì lối sống lành mạnh, khám sức khỏe định kỳ và đi khám sớm khi có dấu hiệu bất thường vẫn là những yếu tố quan trọng trong phòng ngừa và phát hiện sớm ung thư tuyến tiền liệt.