Những ngày đầu tháng 6, không khí tại bán đảo Bình Quới – Thanh Đa có phần khác lạ. Sau khi TPHCM ban hành kế hoạch triển khai công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư để thực hiện dự án Khu đô thị mới Bình Quới – Thanh Đa, câu chuyện được người dân nhắc đến nhiều nhất không còn là “bao giờ làm”, mà là “sẽ chuyển đi đâu”.
Sau hơn 30 năm sống trong vùng quy hoạch, nhiều người dân nơi đây cho biết họ đã chuẩn bị sẵn tâm lý cho ngày phải rời khỏi mảnh đất gắn bó nhiều thế hệ. Điều còn lại là chờ phương án bồi thường cụ thể để tính toán cho cuộc sống phía trước.
Trong một con hẻm gần cuối đường Bình Quới, bà V. đang thu xếp dần công việc kinh doanh trên khu đất rộng khoảng 1.000m2 mà bà thuê để buôn bán rau củ, thịt cá.
Khu đất có một căn nhà lá nhỏ, phần còn lại là đất vườn. Nơi đây mang đến cho gia đình bà cảm giác thoải mái hiếm có giữa thành phố. Vài luống rau xanh, những bụi chuối già, mặt nước bao quanh khu đất giúp cuộc sống trở nên bình yên hơn. Những lúc rảnh rỗi, bà còn có thể thả lưới bắt cá hay mò ốc quanh khu đầm gần nhà.
“Tôi rất thích chỗ này vì rộng rãi, thoáng đãng. Giá thuê cũng hợp lý, chỉ 7 triệu đồng mỗi tháng”, bà kể.
Một góc vườn của bà V với các loại cây trái xanh tốt (Ảnh: K.C).
Gia đình bà thuê khu đất từ năm 2025 với thời hạn 5 năm, đặt cọc hai tháng tiền thuê tương đương 14 triệu đồng. Tuy nhiên, trước thông tin thành phố quyết tâm triển khai dự án và đặt mục tiêu hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng trong năm nay, bà đã chủ động tính chuyện chuyển đi sớm.
“Tôi xác định sẽ chuyển trước, chấp nhận mất tiền cọc. Thành phố làm dự án lớn thì mình cũng phải ủng hộ. Việc di dời chắc không thể diễn ra trong ngày một ngày hai nhưng tôi muốn chuẩn bị trước để chủ động hơn”, bà nói.
Dự định của bà là chuyển về khu vực Tân Uyên, nơi bà có thể thuê một căn nhà ở xã hội và chi phí sinh hoạt phù hợp hơn để tiếp tục công việc kinh doanh.
Cách đó không xa, gia đình ông H. cũng đang trong tâm trạng chờ đợi. Ngôi nhà của gia đình nằm trên phần đất có 160m2 thổ cư và 36m2 đất nông nghiệp. Suốt nhiều năm qua, cuộc sống của cả gia đình gần như gắn chặt với tình trạng quy hoạch kéo dài. “Gia đình tôi chờ dự án này gần 38 năm rồi”, ông nói.
Theo ông H., nhiều năm sống trong vùng quy hoạch khiến việc sửa chữa, xây dựng nhà cửa gặp nhiều hạn chế. Không ít kế hoạch của gia đình phải gác lại vì lo ngại ảnh hưởng đến công tác đền bù sau này. “Vợ chồng con cái phải ở chỗ khác, không sống chung với ông bà được. Nhà thì không được xây dựng thoải mái như những nơi khác”, ông chia sẻ.
Gia đình ông hiện chờ thành phố công bố giá bồi thường chính thức trong tháng 6. Dù đã nghe nhiều thông tin bên lề liên quan đến các phương án tái định cư nhưng ông cho biết vẫn muốn đợi thông tin chính thức từ cơ quan chức năng. Điều ông quan tâm nhất là giá đền bù làm sao thỏa đáng để người dân có thể tạo lập nơi ở mới.
“Tôi mong muốn việc đền bù phải thỏa đáng. Người dân sau khi bàn giao đất cần có đủ điều kiện mua được một bất động sản khác với diện tích tương đối phù hợp và vị trí không quá xa trung tâm”, ông nói.
Với những gia đình làm nghề truyền thống như gia đình ông, việc lựa chọn nơi ở mới còn phải gắn với điều kiện sinh kế. Cha mẹ ông đã gắn bó với nghề làm xôi chiên phồng hàng chục năm nay. Vì vậy, việc chuyển tới một căn hộ chung cư không phải là lựa chọn phù hợp.
“Ông bà lớn tuổi rồi, cũng không muốn ở chung cư. Nếu được đền bù hợp lý, gia đình sẽ tìm một nơi ở khác phù hợp hơn để vừa sinh sống vừa duy trì công việc hiện nay”, ông H. cho biết.
Bán đảo Bình Quới – Thanh Đa (Ảnh: DT).
Theo kế hoạch, TPHCM đặt mục tiêu hoàn thành công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và bàn giao mặt bằng phục vụ dự án Khu đô thị mới Bình Quới – Thanh Đa trước ngày 31/10. Thành phố cũng yêu cầu các đơn vị liên quan thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư theo nguyên tắc công khai, minh bạch, đảm bảo quyền lợi chính đáng của người dân có đất bị thu hồi.
Khu đô thị mới Bình Quới – Thanh Đa có diện tích quy hoạch gần 550ha. Theo định hướng phát triển, khu vực này sẽ trở thành đô thị du lịch hiện đại kết hợp công viên ngập nước, với hệ thống hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội đồng bộ, gắn với không gian xanh ven sông.
Sau nhiều thập kỷ chờ đợi, giấc mơ về một khu đô thị mới đang dần hiện hữu. Với người dân Bình Quới – Thanh Đa, cuộc di dời sắp tới có thể là một bước ngoặt lớn của cuộc đời. Họ sẵn sàng cho sự thay đổi ấy, với mong muốn không chỉ là một nơi ở mới mà còn là sự đảm bảo về sinh kế, môi trường sống và khả năng ổn định cuộc sống sau khi bàn giao đất.